Οι 800 επιγραφές – απελευθερωτικές πράξεις δούλων στους Δελφούς

Οι 800 επιγραφές – απελευθερωτικές πράξεις δούλων στους Δελφούς

Ήξερες ότι στους Δελφούς υπάρχουν περισσότερες από 800 επιγραφές που αναφέρονται στην απελευθέρωση δούλων;

Απελευθερωτικές πράξεις είναι οι επιγραφικές μαρτυρίες που αναφέρονται στην απελευθέρωση των δούλων από την ιδιωτική ή την κρατική κυριαρχία. Στους Δελφούς υπάρχουν περισσότερες από 800 επιγραφές χαραγμένες κυρίως στο μεγάλο πολυγωνικό τοίχο που λειτουργούσε ως ανάλημμα του ανδήρου του ναού του Απόλλωνος.

Στην αρχαία Ελλάδα και τη Ρώμη ιδανικό ήταν ο πολίτης να μην καταγίνεται με κοπιαστικές εργασίες, «βάναυσες», όπως τις αποκαλούσαν. Αυτές προορίζονταν για τους δούλους, μια κατηγορία ανθρώπων που βρίσκοταν στην τελευταία βαθμίδα της κοινωνικής διαστρωμάτωσης και είχαν βρεθεί σε αυτή τη θέση είτε από τη γέννησή τους είτε ως αποτέλεσμα υποδούλωσης κατά τη διάρκεια πολέμου ή λεηλασίας. Η μίσθωση δούλων σε βιοτεχνικές εργασίες ήταν σημαντική πηγή εσόδων για τους πλούσιους, καθώς και για τη λειτουργία κρατικών δραστηριοτήτων. Πιο γνωστή είναι η περίπτωση των δούλων που εργάζονταν στα μεταλλεία αργύρου της πόλης των Αθηνών στο Λαύριο.

Συχνά, πάντως, οι δούλοι μπορούσαν να αποκτήσουν ή να ανακτήσουν την ελευθερία τους. Αυτό γινόταν με δύο κυρίως τρόπους• είτε με νομική πράξη από τον κύριο είτε από το ίδιο το κράτος σε περιπτώσεις τέλεσης κάποιου ανδραγαθήματος, οπότε η ελευθερία δινόταν από το κράτος ως επιβράβευση. Στην πρώτη περίπτωση εγγυητής της απελευθέρωσης του δούλου ήταν ο θεός, για αυτό το λόγο σε πολλά ιερά έχουν βρεθεί απελευθερωτικές επιγραφές. Δεν είναι, τέλος, σπάνιες οι περιπτώσεις δούλων που οι ίδιοι κατάφερναν να εξαγοράσουν την ελευθερία τους.

Οι απελεύθεροι, ωστόσο, δεν αναγνωρίζονταν ως πολίτες με πλήρη δικαιώματα, υποβάλλονταν σε φόρους και σε περιορισμούς προνομίων και είχαν δεσμεύσεις απέναντι στον προηγούμενο κύριο τους.

Η νέα δράση της Εφορείας Αρχαιοτήτων Φωκίδος κατά τη διάρκεια του απαγορευτικού…
«Ήξερες ότι;»
Κάθε μέρα μια νέα ανάρτηση στη σελίδα μας στο fb για τα μνημεία της Φωκίδος!
Νάνσυ Ψάλτη